Barber van der Pol • 29 september 1997

• Barber van der Pol (1944) is schrijver en vertaler. In Lust en gratie stonden dagboekfragmenten van haar, onder de titel 'Leve de deadline'. 

Maandag 29 september
Hoe schrijf je een essay? Watts een essay? De tips die ik mijn studenten geef, zijn velerlei, en vooral gebaseerd op wat ze zelf doen. Ik kan ze weinig leren, wel veel afleren en een beetje stimuleren. Het geheim is dat je begint en al doende zonder te veel sturing je ritme vindt. Het lukt me vaak genoeg. De laatste week zit er echter de klad in omdat de fase waarin ik met dat essayboek zit de minst plezierige is, maar ook omdat ik me ervan bewust ben dat Anthony Mertens van uitgeverij Querido momenteel mijn nieuwe manuscript - fictie - leest. Op 9 oktober ga ik naar hem toe en dan oordeelt hij, hebben we afgesproken. Bij zo'n pasgebaard kind wordt al het andere wat wezensvreemd. Discipline kan helpen.
Ik hou van de maandag, als er weer post wordt bezorgd, als jongste dochter Johanna na haar weekend-escapades terugvalt in mijn ritme, 's Avonds na het eten - de hete bliksem die mijn moeder gisteren meegaf - naar koor. Er waren maar twee mannen, dus evenwichtig vierstemmig was het niet.

Stendhal • 28 september 1816

• Stendhal (Marie-Henri Beyle, 1783-1842) was een Franse schrijver. Het onderstaande fragment komt uit een brief aan zijn trouwe vriend Louis Crozet. Opgenomen in Brieven. Een keuze uit de correspondance (vertaald door Joyce & Co).

Rouaan, 28 september 1816
Die vervelende Duitsers hebben zich zoals altijd op een stomme en hoogdravende manier meester gemaakt van het systeem van de romantiek; ze hebben het een naam gegeven en bedorven. Het systeem, zoals dat in praktijk wordt gebracht door Lord B-e-i-ron (Lord Byron, jonge edelman, Lovelace van zesentwintig jaar) en zoals dat verkondigd wordt door de Edinburgh Review, zal het mensenras zeker in zijn ban krijgen. Schlegel blijft een belachelijke pedant. Hij zegt dat hij zou willen dat de Franse literatuur één hoofd had, zodat hij er met één houw een einde aan kon maken; dat alle genres al vóór de Grieken tot volmaaktheid ontwikkeld waren; dat wij voortdurend bergafwaarts gaan; dat alleen de Duitsers nog iets van het heilig vuur bewaard hebben; en dat het Italiaans eigenlijk een verminkte vorm van het Duits is. Voor het overige is hij volstrekt het prototype van de drie procureurs die uit de Cid vandaan komen, bij Helvetius; hij stort de Franse literatuur in het niets. 'Ik meen te hebben aangetoond dat de Engelsen geen literatuur hebben,' heeft hij eens gezegd. 'Alleen Duitsland stelt iets voor. Schiller is een leerling van Shakespeare. Goethe is immoreel en heeft zijn genie «in kleine brokjes» versnipperd. Blijven over mijn broer en ik, en het lijkt me dat de Vorlesungen über dramatische Kunst und Literatur het boek van de eeuw is.'
Maak deze dwaas belachelijk als je kunt [...]
Byron, en nog eens Byron, dat is de naam die met luide stem moet klinken.

Leo Vroman • 27 september 2003

• Leo Vroman (1915-2014) was bioloog, dichter en schrijver. In het najaar van 2003 hield hij op verzoek van uitgeverij De Prom een 'herfstdagboek' bij, dat is verschenen als Vroeger donker dan gisteren.

Zaterdag 27 september
5:08 A.M. Er wordt beton gegoten op de 18de verdieping van Pier One. De schijnwerpers verlichten mij zo hard dat ik erbij kan lezen.
Het was weer leuk gisteren, Peggy kookt buitengewoon goed, ze zei graag 's nachts maaltijden te bedenken die ze niet mag eten. Van de 3 hazewindhonden zijn er nog maar 2 over: Christopher, bijna verlamd, doof, incontinent soms, bang en allerliefst, is er niet meer. Hij blafte tegen de trappen als hij naar boven moest, en kreeg de gewoonte onderaan te trappelen alsof hij het ritme van de klim moest vinden, zoals een kind zich klaarmaakt om in het springtouw te raken. Maar Dylan, de zwart-witte, en Dorsey, de bruine, waren als altijd: Dylan drukte meteen zijn hoofd hard in mijn schoot, en Dorsey keek of alles in orde was, anders kon het leven niet doorgaan. Els was de even hartelijke Els, ondanks haar lange reis, ik vertelde dat ik haar al in dit dagboek had staan, en hoe tegenstrijdig het voelt om een typisch wel en niet geheim werk te produceren. Ze noemde iemand van wie het dagboek duidelijk voor publicatie was voorbestemd, en Tineke beschreef hoe Max de Jong zijn klad-dagboek in keurig handschrift overschreef. Els gaf ons een boek met schilderijen en verhalen over Utrecht en een echt Hollandse koek. Vandaag nemen ze haar naar de Stockyards en andere echtheden. Het is zaterdag, wij werken dus van 10 tot 12 in de winkel.

Jervis McEntee • 26 september 1880

• Jervis McEntee (1828-1891) was een Amerikaaanse schilder. Hij hield van 1872 tot 1890 een dagboek bij.

Vertaling door ChatGPT onderaan.

Sunday, Sept 26, 1880
Have been busy all day writing. Went to the cemetery after breakfast. A warm beautiful day. I am irresistibly drawn to dear Gertrudes grave and as soon as I get there such a desolating feeling comes over me that I wish I had not come. Came back and went over to my studio to look at my pictures and the portrait of Gertrude and to look about my place. The views from there were very beautiful under the soft morning light with the first suggestions of Autumn color and I was glad to see Josephine and her husband and the children there to take the empty and lonely look from the place. I have written to Weir a long letter, to P. H. Brown of Portland about Giffords Twilight in the Kaatskills, to Richard Butler, to J. T. Wilson about his Gifford picture, to Mr. Fairbanks of St. Johnsbury about his, and to Fitch, and wrote up my diary. Girard and his wife & children were here to dinner and Louis Anderson who has been here with Sara since last Monday and the house has seemed quite cheerful. Sara was sent for from High Falls to see Annie Norton who was suddenly taken ill, and will not return until tomorrow. Julia Dillon has returned from Europe, has been here and painted a little in my studio in my absence. The old sad feeling meets me here but I am going to try to control it. I ought to be somewhere sketching but cannot leave now on account of this exhibition of Giffords works. I wrote from N. Y. to Mrs. Whittredge to ask her where Whittredge is and possibly I may join him if I can.

Ongecorrigeerde vertaling door CahtGPT

Heb de hele dag geschreven. Ging na het ontbijt naar de begraafplaats. Een warme, mooie dag. Ik word onweerstaanbaar aangetrokken tot het graf van lieve Gertrude en zodra ik daar ben, overvalt me zo'n verlaten gevoel dat ik wou dat ik niet was gekomen. Kwam terug en ging naar mijn studio om naar mijn schilderijen en het portret van Gertrude te kijken en rond te kijken op mijn plek. Het uitzicht van daar was erg mooi in het zachte ochtendlicht met de eerste hints van herfstkleuren, en ik was blij om Josephine en haar man en de kinderen daar te zien om de lege en eenzame uitstraling van de plek weg te nemen. Ik heb een lange brief geschreven aan Weir, aan P. H. Brown uit Portland over Giffords Twilight in the Kaatskills, aan Richard Butler, aan J. T. Wilson over zijn Gifford-schilderij, aan Mr. Fairbanks uit St. Johnsbury over het zijne, en aan Fitch, en mijn dagboek bijgewerkt. Girard en zijn vrouw en kinderen waren hier voor het diner en Louis Anderson, die hier is geweest met Sara sinds afgelopen maandag, en het huis heeft er behoorlijk vrolijk uitgezien. Sara werd opgeroepen vanuit High Falls om Annie Norton te zien, die plotseling ziek werd, en ze zal pas morgen terugkeren. Julia Dillon is teruggekeerd uit Europa, is hier geweest en heeft een beetje geschilderd in mijn studio terwijl ik weg was. Het oude droevige gevoel komt me hier tegemoet, maar ik ga proberen het onder controle te krijgen. Ik zou ergens moeten zijn om te schetsen, maar ik kan nu niet weg vanwege deze tentoonstelling van Giffords werken. Ik heb vanuit New York geschreven naar mevrouw Whittredge om haar te vragen waar Whittredge is en mogelijk sluit ik me bij hem aan als dat kan.

Jan van der Heiden • 25 september 1670

• Uit: Beschryving der nieuwlijks uitgevonden en geoctrojeerde slang-brand-spuiten, en haare wyze van brand-blussen, tegenwoordig binnen Amsterdam in gebruik zijnde — door Jan van der Heiden.

De derde brand, die in 't zelve Jaar den 25 September op 't Realen Eiland voorviel, had vooral geen beeter uitval: ze ontstond in de Moutery van 't Potas vat, van achter tegens 't waater leggende: zyn voorgeevel en eene zy stond tegens breede straten, en d'andre zy lag gestrekt langs drie groote kooren pakhuizen; doch beide haddenze vrye muuren, en de laatste stonden meede van achteren aan 't waater en zylings aan een ruime Scheeps timmerwerf. Dus kon m'er van alle kanten zeer gemakkelyk by, en in de Moutery (alleen met graan, dat geen zeer brandelyke stoffe is, beleid) ging de brand zo langzaam voort, dat men tyds genoeg had, om een groote meenigte van d'Oude Spuiten en andere gereetschappen aan te brengen en te werk te stellen: waar meede men, volgens gewoonte, om 't vallen der muuren t'ontwyken, van verre tegens de buitegeevels en zymuuren aan spuite, zonder eenigzints het vuur van binnen te raaken of te blussen; dat ook endeling, hoewel zeer langzaam, in de gemelde Pakhuizen, die met eeven traag brandende stoffen, boven graan en onder zout, beleid waaren, indrong. De brand duurde byna volle drie daagen, eer de Moutery en Pakhuizen geheel vernield wierden, en 't instorten der kooren zolders smoorde telkens den brand grootdeels uit, die dan daar na zachjes weer verhefte; invoegen dat, zo men maar weinig waater van binnen daar de brand was had konnen brengen, men dezelve gemakkelyk zou hebben geblust, en alles behouden. Middelerwyl wierd, met den geheelen toestel van d'Oude Spuiten, daar af de brand geheel omringt was, en duizenden van Mensen en Emmers die 't waater daar in brachten en weer in 't wild vruchteloos uit spuittenden, niets ten voordeel uitgerecht; 't brandde al tot de grond of tot op 't zout toe af, wat aan een gehecht was; en men had werks genoeg om alleen de huizen, die aan d'andre zy van de straaten stonden, met Zeilen te dekken en nat te houden, omze voor de meenigte van vonken, welke 't instorten van de graan zolders t'elkens opwierp, te beveiligen. De Spuiten raakten ook door de gebreklykheit van haar maakzel, de eene voor en de andre na onklaar; zulx dat, wyl de brand zo lang duurde, de meeste van die in de Stad waaren hier by, en reddeloos weer af, gebracht wierden. De slechte uitval van 't effect der Oude Spuiten en Blusmiddelen by deezen brand, die dezelve schoon in zwaare steene gebouwen en traag brandende stoffe zynde, in 't minst niet hadden konnen blussen, deed ons zo klaar haar onbequaamheit en gebreeken zien, en wat'er in tegendeel tot de blussing vereist wierd, dat wy doenmaals voor 't eerst gedachten naamen van na beeter middelen te zoeken. De schaade wierd by de Geinteresseerde voor het minst geschat

aan de huizen op 30000 guld.
aan de goederen, zynde't graan meest geheel bedurven, op 50000 guld.

J. Everts • 24 september 1911

• In 1915 publiceerde J. Everts (1882-1954) een fictief dagboek in De Gids.

24 September.
Het verwonderlijkste van alles is nog, dat naarmate ik mij steviger gevoel, ik minder gedachten heb. Maar ik leef nu ten minste, ik lééf weer. Zoolang heb ik niet geleefd!
Ik dacht, ik pikerde. Maar ik leefde niet.
Nu heb ik mijn ontvankelijkheid teruggekregen. Ik ben weer toegankelijk voor allerlei indrukken, die hevig in mij aanslaan, als toen ik nog jong was.
Ja, onbevangen en ontvankelijk als een ongerept kind sta ik weer in de wereld, in het leven.
't Is als een vondst, waarover ik voortdurend zacht ingetogen jubel. O, 't is te nieuw nog mijn geluk, ik ben er nog niet aan gewend. 't Maakt mij nog te nerveus. Later zal de heerlijke diepe rust komen, die ook tot daden in staat stelt. Dan eerst zal ik mijn geluk ten volle genieten.
Waaruit die daden zullen bestaan, weet ikzelf nog niet. Ik wil 't ook niet weten. Ik denk er niet aan, ik laat 't aan het toeval over. Of eigenlijk toch niet aan het toeval - maar aan mijn hart, die onbekende duistere kern van mijn leven, waaruit toch al het eigene moet opgroeien.
Wanneer ik kortheidshalve zeg: mijn hart, dan bedoel ik daarmee: mijn gevoel, mijn gemoed, mijn eigenlijke wezen, in tegenstelling tot mijn verstand, dat het bedachte, aangeleerde en oneigenlijke is. Het verstand is een bergzolder van allerlei geestelijke eigendommen van anderen. Maar het hart, dat is mijn onbewuste zelf, en daar moeten de daden groeien, als in de donkere aarde, die wij ook niet kennen.
Tot nog toe leefde ik geheel volgens mijn verstand. En dit was de oorzaak van het ongelukkige, het gebrekkige in mijn leven, omdat het verstand altijd gebrekkig is. O, hinkende duivel!
Het hart, dat zijn wij zelf, dat is ons aangeboren, ongeweten zelf, waarnaar we te leven hebben en dat ons alleen harmonisch met ons zelf en dus gelukkig kan laten leven.
Daar vertrouw ik vast op.
Al de ingevingen van mijn hart wil en zal ik voortaan volgen. Wat daar groeit moet goed zijn en moet ik erkennen, want dat ben ik zelf.
Heerlijk is 't, zoo als nieuw-geborene het leven in te gaan! 't Is of de wereld vol onbekende heerlijkheden is.
Nu moet ik alleen nog wat kalmer worden.

Andy Warhol • 23 september 1979

• Andy Warhol (1928-1987) was een Amerikaanse kunstenaar. Hij hield een dagboek bij van 1976-1987.

Vertaling door ChatGPT onderaan.

Sunday, September 23, 1979
I went to church and then went home. I glued myself together and Curley picked me up and we went to 42nd Street to the WPIX radio station for the John Ogel Show. I'd invited Walter Steding to play his magic violin on the air, he was good and he sounded intelligent when he was interviewed. Then Lou Reed rushed in and said how glad he was to see us. Lou told me one of his dachshunds had had an operation on his back. I told him to come down to the Mudd Club with us later because they were having a Dead Rock Stars Night, and he said he would go as himself, but I told him he looks too good for that now.
We stopped for dinner at One Fifth (cab $3). When we walked in Jackie Curtis — he's back to dressing as a girl — was at the bar with, who else, Taylor Mead, who happened to be waiting for, who else, Viva. And then they were all on their way down to the Mudd Club. Had drinks ($45.14) and then it was 11:30 so we went to the Mudd Club, too (cab $3). They had a room where Janis Joplin was putting needles in her arm, and they had a Paul McCartney room — I guess because of the rumor that he died once — and they had Mama Cass choking to death with a plate of ham sandwiches in front of her and you could take the sandwiches and eat them. It was really sick. Vincent and Don Munroe were there videotaping.
Viva was reading poetry but I missed it, I didn't see her. Francois de Menil was there. The ex-Mr. Viva was there. They had girls in black crying, and then outside a hearse pulled up. I was really tired. Dropped everybody off (cab $15).


Ongecorrigeerde vertaling door ChatGPT

Zondag 23 september 1979
Ik ging naar de kerk en daarna naar huis. Ik heb mezelf bij elkaar geraapt en Curley haalde me op, en we gingen naar 42nd Street naar de WPIX-radiozender voor de John Ogel Show. Ik had Walter Steding uitgenodigd om zijn magische viool op de radio te bespelen, hij was goed en klonk intelligent toen hij werd geïnterviewd. Toen kwam Lou Reed haastig binnen en zei hoe blij hij was om ons te zien. Lou vertelde me dat een van zijn teckels een operatie aan zijn rug had gehad. Ik vertelde hem om later met ons mee te gaan naar de Mudd Club omdat ze daar een Dead Rock Stars Night hadden, en hij zei dat hij als zichzelf zou gaan, maar ik vertelde hem dat hij er nu te goed uitziet.
We stopten voor het avondeten bij One Fifth (taxi $3). Toen we binnenliepen, was Jackie Curtis - hij kleedde zich weer als een meisje - aan de bar met, wie anders, Taylor Mead, die toevallig wachtte op, wie anders, Viva. En toen gingen ze allemaal op weg naar de Mudd Club. We dronken iets ($45.14) en toen was het 11:30 uur, dus gingen we ook naar de Mudd Club (taxi $3). Ze hadden een kamer waar Janis Joplin naalden in haar arm stak, en ze hadden een Paul McCartney-kamer - ik denk vanwege het gerucht dat hij ooit dood was - en ze hadden Mama Cass die stikte met een bord ham sandwiches voor haar en je kon de sandwiches pakken en opeten. Het was echt ziek. Vincent en Don Munroe waren er aan het videofilmen.
Viva was poëzie aan het voorlezen, maar ik heb haar gemist, ik heb haar niet gezien. Francois de Menil was er. De ex-Mr. Viva was er. Ze hadden meisjes in het zwart die huilden, en toen stopte er een lijkauto buiten. Ik was echt moe. Ik heb iedereen afgezet (taxi $15).